(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

ఆదిపర్వ - అధ్యాయ 164

॥ శ్రీః ॥
1.164. అధ్యాయః 164
(అథ హిడింబవధపర్వ ॥ 9 ॥)
Mahabharata - Adi Parva - Chapter Topics
హిడింబప్రేరితాయాః తద్భగిన్యా హిడింబాయాః పాండవసమీపగమనం॥ 1 ॥
భీమం దృష్ట్వా కామార్తాయా హిడింబాయాః భీమం ప్రతి వాక్యం॥ 2 ॥
భీమహిడింబాసంవాదః॥ 3 ॥
Mahabharata - Adi Parva - Chapter Text
వైశంపాయన ఉవాచ। 1-164-0x(954)(7463)
తత్ర తేషు శయానేషు హిడింబో నామ రాక్షసః।
అవిదూరే వనాత్తస్మాచ్ఛాలవృక్షం సమాశ్రితః॥ 1-164-1(7464)
క్రూరో మానుషమాంసాదో మహావీర్యపరాక్రమః।
ప్రావృడ్జలధరశ్యామః పింగాక్షో దారుణాకృతిః॥ 1-164-2(7465)
దష్ట్రాకరాలవదనః కరాలో భీమదర్శనః।
లంబస్ఫిగ్లంబజఠరో రక్తశ్మశ్రుశిరోరుహః॥ 1-164-3(7466)
మహావృక్షగలస్కంధః శంకర్ణో విభీషణః।
యదృచ్ఛయా తానపశ్యత్పాండుపుత్రాన్మహారథాన్॥ 1-164-4(7467)
విరూపరూపః పింగాక్షః కరాలో ఘోరదర్శనః।
పిశితేప్సుః క్షుధార్తశ్చ జిఘ్రన్గంధం యదృచ్ఛయా॥ 1-164-5(7468)
ఊర్ధ్వాంగులిః స కండూయంధున్వన్రూక్షాఞ్శిరోరుహాన్।
జృంభమాణో మహావక్త్రః పునఃపునరవేక్ష్య చ॥ 1-164-6(7469)
హృష్టో మానుషమాంసస్య మహాకాయో మహాబలః।
ఆఘ్రాయ మానుషం గంధం భగినీమిదమబ్రవీత్॥ 1-164-7(7470)
ఉపపన్నం చిరస్యాద్య భక్ష్యం మమ మనఃప్రియం।
జిఘ్రతః ప్రస్రుతా స్నేహాజ్జిహ్వా పర్యేతి మే ముఖాత్॥ 1-164-8(7471)
అష్టౌ దంష్ట్రాః సుతీక్ష్ణాగ్రాశ్చిరస్యాపాతదుఃసహాః।
దేహేషు మజ్జయిష్యామి స్నిగ్ధేషు పిశితేషు చ॥ 1-164-9(7472)
ఆక్రంయ మానుషం కంఠమాచ్ఛిద్య ధమనీమపి।
ఉష్ణం నవం ప్రపాస్యామి ఫేనలిం రుధిరం బహు॥ 1-164-10(7473)
గచ్ఛ జానీహి కే త్వేతే శేరతే వనమాశ్రితాః।
మానుషో బలవాన్గంధో ఘ్రాణం తర్పయతీవ మే॥ 1-164-11(7474)
హత్వైతాన్మానుషాన్సర్వానానయస్వ మమాంతికం।
అస్మద్విషయసుప్తేభ్యో నైతేభ్యో భయమస్తి తే॥ 1-164-12(7475)
ఏషాముత్కృత్య మాంసాని మానుషాణాం యథేష్టతః।
భక్షయిష్యావ సహితౌ కురు పూర్ణం వచో మమ॥ 1-164-13(7476)
భక్షయిత్వా చ మాంసాని మానుషాణాం ప్రకామతః।
నృత్యావ సహితావావాం దత్తతాలావనేకశః॥ 1-164-14(7477)
వైశంపాయన ఉవాచ। 1-164-15x(955)
ఏవముక్తా హిడింబా తు హిడింబేన మహావనే।
భ్రాతుర్వచనమాజ్ఞాయ త్వరమాణేవ రాక్షసీ॥ 1-164-15(7478)
`ఆప్లుత్యాప్లుత్య చ తరూనగచ్ఛత్పాండవాన్ప్రతి।'
జగామ తత్ర యత్ర స్మ శేరతే పాండవా వనే॥ 1-164-16(7479)
దదర్శ తత్ర సా గత్వా పాండవాన్పృథయా సహ।
శయానాన్భీమసేనం చ జాగ్రతం త్వపరాజితం॥ 1-164-17(7480)
`ఉపాస్యమానాన్భీమేన రూపయౌవనశాలినః।
సుకుమారాంశ్చ పార్థాన్సా వ్యాయామేన చ కర్శితాన్॥ 1-164-18(7481)
దుఃఖేన సంప్రయుక్తాంశ్చ సహజ్యేష్ఠాన్ప్రమాథినః।
రౌద్రీ సతీ రాజపుత్రం దర్శనీయప్రదర్శనం॥' 1-164-19(7482)
దృష్ట్వైవ భీమసేనం సా సాలస్కంధమివోద్యతం।
రాక్షసీ కామయామాస రూపేణాప్రతిమం భువి॥ 1-164-20(7483)
`అంతర్గతేన మనసా చింతయామాస రాక్షసీ'।
అయం శ్యామో మహాబాహుః సింహస్కంధో మహాద్యుతిః॥ 1-164-21(7484)
కంబుగ్రీవః పుష్కరాక్షో భర్తా యుక్తో భవేన్మమ।
నాహం భ్రాతృవచో జాతు కుర్యాం క్రూరమసాంప్రతం॥ 1-164-22(7485)
పతిస్నేహోఽతిబలవాన్న తథా భ్రాతృసౌహృదం।
ముహూర్తమివ తృప్తిశ్చ భవేద్ధాతుర్మమైవ చ॥ 1-164-23(7486)
హతైరేతైరహత్వా తు మోదిష్యే శాశ్వతీః సమాః।
`నిశ్చిత్యేత్థం హిడింబా సా భీమం దృష్ట్వా మహాభుజం॥ 1-164-24(7487)
ఉత్సృజ్య రాక్షసం రూపం మానుషం రూపమాస్థితా।'
సా కామరూపిణీ రూపం కృత్వా మదనమోహితా॥ 1-164-25(7488)
ఉపతస్థే మహాత్మానం భీమసేనమనిందితా।
`ఇంగితాకారకుశలా సోపాసర్పచ్ఛనైః శనైః॥ 1-164-26(7489)
వినంయమానేవ లతా దివ్యాభరణభూషితా।
శనైః శనైశ్చ తాం భీమః సమీపముపసర్పతీం॥ 1-164-27(7490)
హర్షమాణాం తదా పశ్యత్తన్వీం పీనపయోధరాం।
చంద్రాననాం పద్మనేత్రాం నీలకుంచితమూర్ధజాం॥ 1-164-28(7491)
కృష్ణాం సుపాండురైర్దంతైర్బింబోష్ఠీం చారుదర్శనాం।
దృష్ట్వా తాం రూపసంపన్నాం భీమో విస్మయమాగతః॥ 1-164-29(7492)
ఉపచారగుణైర్యుక్తాం లలితైర్హాససంమితైః।
సమీపముపసంప్రాప్య భీమం సాథ వరానతా॥ 1-164-30(7493)
వచో వచనవేలాయాం భీమం ప్రోవాచ భామినీ।'
లజ్జయా నంయమానేవ సర్వాభరణభూషితా॥ 1-164-31(7494)
స్మితపూర్వమిదం వాక్యం భీమసేనమథాబ్రవీత్।
కుతస్త్వమసి సంప్రాప్తః కశ్చాసి పురుషర్షభ॥ 1-164-32(7495)
క ఇమే శేరతే చేహ పురుషా దేవరూపిణః।
కేయం వై బృహతీ శ్యామా సుకుమారీ తవానఘ॥ 1-164-33(7496)
శేతే వనమిదం ప్రాప్య విశ్వస్తా స్వగృహే యథా।
నేదం జానీథ గహనం వనం రాక్షససేవితం॥ 1-164-34(7497)
వసతి హ్యత్ర పాపాత్మా హిడింబో నామ రాక్షసః॥ 1-164-35(7498)
తేనాహం ప్రేషితా భ్రాత్రా దుష్టభావేన రక్షసా।
బిభక్షయిషతా మాంసం యుష్మాకమమరోపమాః॥ 1-164-36(7499)
సాఽహం త్వమభిసంప్రేక్ష్య దేవగర్భసమప్రభం।
నాన్యం భర్తారమిచ్ఛామి సత్యమేతద్బ్రవీమి తే॥ 1-164-37(7500)
ఏతద్విజ్ఞాయ ధర్మజ్ఞ యుక్తం మయి సమాచర।
కామోపహతచిత్తాం హి భజమానాం భజస్వ మాం॥ 1-164-38(7501)
త్రాస్యామి త్వాం మహాబాహో రాక్షసాత్పురుషాదకాత్।
వత్స్యావో గిరిదుర్గేషు భర్తా భవ మమానఘ॥ 1-164-39(7502)
`ఇచ్ఛామి వీర భద్రం తే మా మే ప్రాణాన్విహాసిషః।
త్వయా హ్యహం పరిత్యక్తా న జీవేయమరిందమ॥' 1-164-40(7503)
అంతరిక్షచరీ హ్యస్మి కామతో విచరామి చ।
అతులామాప్నుహి ప్రీతిం తత్ర తత్ర మయా సహ॥ 1-164-41(7504)
భీమసేన ఉవాచ। 1-164-42x(956)
`ఏష జ్యేష్ఠో మమ భ్రాతా మాన్యః పరమకో గురుః।
అనివిష్టో హి తన్నాహం పరివిద్యాం కథంచన॥' 1-164-42(7505)
మాతరం భ్రాతరం జ్యేష్ఠం కనిష్ఠానపరానపి।
పరిత్యజేత కోన్వద్య ప్రభవన్నిహ రాక్షసి॥ 1-164-43(7506)
కో హి సుప్తానిమాన్భ్రాతౄందత్త్వా రాక్షసభోజనం।
మాతరం చ నరో గచ్ఛేత్కామార్త ఇవ మద్విధః॥ 1-164-44(7507)
రాక్షస్యువాచ। 1-164-45x(957)
`ఏకం త్వాం మోక్షయిష్యామి సహ మాత్రా పరంతప।
సోదరానుత్సృజైనాంస్త్వమారోహ జఘనం మమ॥ 1-164-45(7508)
భీమ ఉవాచ। 1-164-46x(958)
నాహం జీవితుమాశంసే భ్రాతౄనుత్సృజ్య రాక్షసి।
యథాశ్రద్ధం వ్రజైకా హి విప్రియం మే ప్రభాషసే॥ 1-164-46(7509)
రాక్షస్యువాచ।' 1-164-47x(959)
యత్తే ప్రియం తత్కరిష్యే సర్వానేతాన్ప్రబోధయ।
మోక్షయిష్యాంయహం కామం రాక్షసాత్పురుషాదకాత్॥ 1-164-47(7510)
భీమసేన ఉవాచ। 1-164-48x(960)
సుఖసుప్తాన్వనే భ్రాతౄన్మాతరం చైవ రాక్షసి।
న భయాద్బోధయిష్యామి భ్రాతుస్తవ దురాత్మనః॥ 1-164-48(7511)
న హి మే రాక్షసా భీరు సోఢుం శక్తాః పరాక్రమం।
న మనుష్యా న గంధర్వా న యక్షాశ్చారులోచనే॥ 1-164-49(7512)
గచ్ఛ వా తిష్ఠ వా భద్రే యద్వా పీచ్ఛసి తత్కురు।
తం వా ప్రేషయ తన్వంగి భ్రాతరం పురుషాదకం॥ ॥ 1-164-50(7513)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ఆదిపర్వణి హిడింబవధపర్వణి చతుఃషష్ట్యధికశతతమోఽధ్యాయః॥ 164 ॥

Mahabharata - Adi Parva - Chapter Footnotes
1-164-4 యదృచ్ఛయా సాలవృక్షం సమాశ్రిత ఇత్యన్వయః॥
1-164-10 ధమనీం నాడీం॥
1-164-21 శ్యామః తరుణః॥
1-164-36 బిభక్షయిషతా భక్షయితుమిచ్ఛతా॥ చతుఃషష్ట్యధికశతతమోఽధ్యాయః॥ 164 ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.